• latw-142-1
    Ephesos'tan altın floral aplik. (Vedat Nedim Tör Müzesi'nin izni ile.)

Efes'ten altın floral aplik

Dönem
MÖ geç 7.yy ya da erken 6.yy, Lidya
Müze
Selçuk, Efes Müzesi, 120/61/87
Envanter No.
120/61/87
Malzeme
Altın
Eserin Türü
Takı ve Süs
Yerleşim
Ephesus
Tanım
Altın yapraklı aplike (Ephesos Kazı Envanteri ART 87/K66). Ortada kabartılı bir göbek hafifçe bölümlere ayrılmış bir halka ile çevrilidir. Dört adet parçalara ayrılmış “kase spiralleri;” ek yapraklar parçalı halde bırakılmış, eklenti için delik açılmıştır. 2.1 x 2.1 cm; yaprağın yaklaşık kalınlığı 0.1 mm, ağırlığı 0.4 g.
Yorum
Efes Artemisionundan, Kroisos Tapınağı’nın kuzey temelinin altındaki 560 no’lu açmadan (açmanın yeri için bakınız; Pülz 2009, plan 1; kazı ile ilgili bakınız; Bammer 1988, 1–4, şekil 1–3). “Kült Kaidesi D”nin 14 ila 19 m doğusunda (bakınız; yukarıda, No. 19), altın buluntular açısından zengin bir açmada bulunmuştur (bakınız; Pülz 2009, plan 1 ve 2; buluntu yeri kesin olarak kaydedilmemiştir, kazı günlüğü 5 x 1 m ölçülerinde, içerisinde söz konusu objenin bulunduğu dikdörtgen bir alanı işaret eder. “Kült Kaidesi D”den nispeten uzak bir mesafededir; bununla beraber kireçtaşı taban ve altın aplike arasında fonksiyonel bir bağlantı olup olmadığı konusunda şüpheler uyandırmaktadır. Bu bölgenin çanak çömlek buluntuları ve profil çizimleri ayrıntılı olarak çalışılmadığı için stratigrafik konteks kesin olarak saptanamamıştır (bakınız; yukarıda, No. 19). Bununla beraber No. 142’nin bulunduğu seviyeden (0 m –-0,1 m) açıkça bellidir ki bu kömür, hayvan kemikleri, çanak çömlek ve sayısız küçük adak eşyasının bulunduğu, A. Bammer’ın “Kült Kaidesi D”ye ait kült birikintisi olarak yorumladığı küllü seviyenin hemen üzerinde yer alır (statigrafi ile ilgili Bammer 1988, 2, şekil 1–2 – küllü tabaka şekil 2’de koyu gri ve “dunkle Schicht aus Kohle, Asche und Kleinfunden;” “külden, karbon/kömürden ve küçük buluntulardan oluşan koyu birikinti” olarak işaretlenmiştir cf. Weissl 2003/04, 189). No. 142, elektrum sikke No. 22, ile aynı kotta ancak 6 ila 11 m daha doğuda bulunmuştur. Altın aplike No. 142’yi içeren seviyenin üzerine Kroisos Tapınağı’nın kuzey temelinin inşaa edilmesinden kronolojik bir kriter elde edilebilir. Bu nedenle, MÖ 6. yüzyılın ikinci çeyreğindeki inşaat faaliyetlerinin başlangıcı 142’nin birikintisi için terminus ante quem sağlamaktadır (bakınız; yukarıda, No 22)
Ek yazı
Kerschner, “Ionia’lılar ve Aiolia’lılar”
Kaynakça
Pülz ve Bühler 2006, 224 (5. Varyasyon); Yürük-Planken 2008, 150, env. no. 75; Pülz 2009, 292, no. 341, Lev. 31, Renkli Lev. 19.
Yazar
MK, NDC