• latw-61-1
    Pişirme kabı. (Vedat Nedim Tör Müzesi'nin izni ile.)

Pişirme kabı

Dönem
MÖ 6.yy ortaları, Lidya
Müze
Manisa, Arkeoloji ve Etnografya Müzesi, 7088
Envanter No.
7088
Sardeis CATNUM
P86.071
Malzeme
Pişmiş toprak
Eserin Türü
Seramik
Seramiğin Şekli
Pişirme Kabı
Seramik Mal Grubu
Lidya Pişirme Kabı
Yerleşim
Sardis
Alan (Sektör)
MMS
Açma
MMS-I 86.1
Locus
MMS-I 86.1 Locus 124
Tanım
Seramik pişirme kabında (khytra), ateşe koyulan kabın çatlamasını önlemek amacıyla ince kum katkılı kil kullanılmıştır (pişirme kapları). Düz dipli, küresel gövdeli, kalınlaştırılmış ağızlıdır. Ağız kenarından yükselen şerit kulpludur. Tam. Yükseklik 0.133 m; ağız çapı 0.119 m.
Yorum
MÖ 6. yüzyıl ortasında tahrip olmuş bir Lidya evinin “mutfak“ köşesinden (Alan 3, No. 63, 78, 80, 82, 83, 84, 85, 86 ile birlikte), 63 No’lu pişirme kabı ve 82, 83 ve 84 No’lu tabaklarla beraber bulunmuştur. Odada buna benzer altı pişirme kabı ve üç kap altlığı (No. 62 ve Cahill, “Sardeis Şehri”).

Khytra veya geniş ağızlı pişirme kapları daha ziyade, çatlamadan ısıya dayanabilmesi için bu örnekte olduğu gibi kaba, taşçıklı hamurdan yapılırdı ve genelde No. 64 gibi) ve çeşitli diğer pişirme aletleri ele geçmiştir (bakınız; Cahill, “Sardeis Şehri”).

Khytra veya geniş ağızlı pişirme kapları daha ziyade, çatlamadan ısıya dayanabilmesi için bu örnekte olduğu gibi kaba, taşçıklı hamurdan yapılırdı ve genelde No. 62 gibi kap altlıkları ve No. 64 gibi kapaklarla beraber kullanılırdı veya örneklerine rastlanabilen şekilde doğrudan ocağın üzerine konulurdu. Bununla beraber khytra depolama amaçlı kullanılmış da olabilir (günlük kullanım için arpa ve hububat saklanan örneklere Lidya evlerinde rastlanmıştır); bu kaplar ayrıca PN sektöründe altın arıtma işlemi sırasında gümüşün ayrıştırılmasında kullanılmaktaydı. Lidya'da ve antik dünyanın diğer yerlerinde muhtemelen çömlekler sıklıkla buradaki gibi çok amaçlı kullanılmaktaydı. Aynı formda daha ince hamurdan, taşçık katkılı olmayan, yani pişirmek için uygun olmayan hamurdan örneklere az rastlanır; bu örnekler arasında ritüel yemeklerde kullanılan iki testi de bulunmaktadır No. 38 ve 42.

Ek yazı
Cahill, “Sardeis Şehri”; Greenewalt, “Afiyet Olsun”; Cahill, “Pers Tahribi”
Kaynakça
Greenewalt et al. 1990, 149, n. 19; Cahill 2000.
Yazar
NDC